Rocznica bohaterskiej obrony Poczty Polskiej w Gdańsku
Dziś wspominamy jedną z najbardziej symbolicznych kart naszej historii, obronę Poczty Polskiej w Wolnym Mieście Gdańsku.
1 września 1939 roku, o świcie, gdy na Westerplatte i innych miejscach padały pierwsze strzały II wojny światowej, także w gmachu Poczty Polskiej przy Placu Heweliusza rozegrał się dramatyczny i zarazem chwalebny epizod walki o honor i wolność.
Placówki broniło 57 osób, pracowników pocztowych, członków ich rodzin oraz harcerzy. Ludzie, którzy na co dzień wydawali listy, paczki i przekazy pocztowe, tego dnia stanęli w szeregu obrońców Ojczyzny. Byli słabo uzbrojeni i odcięci od pomocy, a mimo to przez kilkanaście godzin stawiali opór przeważającym siłom niemieckim.
Obrońcy, wyposażeni jedynie w kilka karabinów, pistolety i butelki z benzyną, odpierali kolejne szturmy oddziałów SS i policji gdańskiej, wspieranych ciężką bronią i pojazdami pancernymi. Pomimo przygniatającej przewagi przeciwnika walka trwała aż do późnych godzin wieczornych. Dopiero podpalenie budynku zmusiło polskich pocztowców do wyjścia z płonącej siedziby.
Obrońcy zostali wzięci do niewoli. Choć walczyli w mundurach i podlegali ochronie prawa wojennego, potraktowano ich jak przestępców. W październiku 1939 roku specjalny sąd niemiecki wydał na większość z nich wyroki śmierci. 38 pocztowców zostało rozstrzelanych na gdańskiej Zaspie. Ich szczątki odnaleziono dopiero po latach w innym miejscu i przeniesiono do kwatery na Zaspie. Dziś spoczywają tam jako bohaterowie, a miejsce to stało się szczególnym punktem pamięci narodowej.
Choć walka trwała tylko jeden dzień, do historii przeszła jako symbol niezłomności i patriotyzmu zwykłych ludzi. Dla Niemców był to jedynie incydent, dla Polaków dowód, że każdy skrawek polskości w Gdańsku miał swoich obrońców. Obrona Poczty Polskiej stała się jednym z pierwszych aktów oporu przeciw agresji, a zarazem świadectwem, że pocztowcy to nie tylko urzędnicy czy listonosze, ale także ludzie gotowi oddać życie za Ojczyznę.
Po wojnie bohaterstwo obrońców Poczty Gdańskiej było wielokrotnie przypominane w literaturze, sztuce i badaniach historycznych. Dziś o ich czynie przypomina muzeum w dawnym budynku pocztowym, pomniki, tablice oraz coroczne uroczystości.
Dla pracowników Poczty Polskiej i dla związkowców NSZZ Solidarność ich ofiara pozostaje źródłem dumy i zobowiązania.
⚘ Cześć i chwała Bohaterom!